TURQUIE – ISRAËL ÉCLAIRS DE LA RÉGION

                                                               ԹՈՒՐՔԻԱ  –  ԻՍՐԱՅԷԼ

                                                     ՏԱՐԱԾԱՇՐՋԱՆԻ  ՓԱՅԼԱԿՆԵՐ

                                                                  TURQUIE  –  ISRAËL

                                                            ÉCLAIRS  DE  LA  RÉGION

Մինչ Արաբական Աշխարհի «վերջին» բոցերէն՝  Պահրէյնի ըմբոստութիւնը եւ Սուրիան հետզհետէ առաւել գրգռման եւ հրահրման ենթակայ են, Թուրքիա –Իսրայէլ  կը շարունակեն տարածաշրջանի փայլակի դերը «գերազանցիկ» հանգամանքով առաջ տանիլ:

Ամերիկա-Սէուտական ջրաթնդանօթային տարափներու տակ կարելի չէ եղած ջրահեղձով ջլատել Պահրէյնի ժողովրդային ապստամբութիւնը, իսկ Սուրիոյ ներքին կացութիւնը արդէն սկսած է ջարդի (ծրագրուած)  բնոյթ ունենալ արտաքին  մշտական  բորբոքումներու  մեղսակցութեամբ,  գլխաւոր գործակատար   ունենալով՝   Թուրքիան:

Վարչապետ Էրտողան Հիւսիս Անտլանտեան Ուխտի (ՆԱԹՕ) վերջին գագաթաժողովի առաջին օրը – կիրակի, մայիս 20 – կը մեկնի Փագիստան, եռօրեայ այցելութեան համար, նպատակ ունենալով իսլամական այդ իշխանութեան հետ ամրապնդելու յատկապէս տնտեսական ներդրումը,  միաժամանակ փոխանցելու  եղբայրական եւ բարի դրացիութեան պատգամ մը:

Թէեւ ծրագրի համաձայն տեղուոյն խորհրդարանի մէջ 2-րդ անգամ ըլլալով ելոյթ պիտի ունենար Էրտողան՝ առաջինը տեղի ունեցած էր հոկտեմբեր 2009-ին, բայց նկատի ունենալով ժամանակացոյցի ընձեռած կարեւոր եղելութեան՝ ՆԱԹՕ-ի մակարդակի գերաժողովը, որուն կը մասնակցին մօտ հիսուն երկիրներու առաջնորդներ, եւ որոնց քննարկման գլխաւոր առարկան Աֆղանիստանէն ուժերու հետզհետէ նուազեցման ապա հեռացման հարցը եղաւ, բայց եւ այնպէս բարձր տարողութեամբ տեղի ունեցած յարաբերութեան վնասուածք մը նոյնպէս մղիչ ազդակ էր թուրք վարչապետի պաշտօնական այցելութեան ծիրին մէջ, առանց որ դիւանագիտական այդ մթութիւնը լրատուական ճարագայթային շողարձակման ենթարկուի:

Խնդիրը նոյնինքն Փագիստանի կողմէ ՆԱԹՕ-ի հանդէպ ծագած դժգոհութիւնն է շաբաթ 26 նոյեմբեր 2011-ին վերջինիս «սխալանքի» պատճառաւ սպաննուած քսանէ աւելի Փագիստանցի զինուորներու պարագան՝ Աֆղանիստանի սահմանակից դիրքերու վրայ, որով Փագիստան իբրեւ հակազդեցութիւն իր հողատարածքէն Աֆղանիստան կատարուող  ՆԱԹՕ-ի  մատակարարումը  կը  կասեցնէ:

Էրտողանի առաքելութիւնը հետեւաբար (սխալ պիտի չ՛ըլլայ ենթադրելու) կ՛ընդգրկէ Իսլամապատի կարծրութիւնը կակղելու, իբրեւ շղթայի իսլամական օղակ:

Այս առումով է, որ Թրքական խաղաթուղթը իր կարեւորագոյն դերակատարութիւնը ունի Միացեալ Նահանգներու կողմէ, որսի շունի նման կորստեան  չմատնուելու  վիրաւորուած  թռչունի  ետին  վազել  տալով:

Obama-and-Erdogan-450x309

Տարածաշրջանային մէկ այլ, բայց ամէնակարկառուն դաշնակիցը  ինչպէս  նշուած  է  բնաբանով՝  Իսրայէլն  է:

Այս պարագային սակայն Իսրայէլի վարչակարգը սուրհանդակի / coursier կամ խօսնակի / porte parole դերակատարութենէ աւելի ազդարարողի եւ հարուածող ոյժի / force de frappe  շրջանի  commando-ն է,  որպէսզի հոն ուր լեզուն անզօր է, բլթակը գործէ:

Նշեալ սկզբունքի հիման վրայ, սոյն ամսուայ սկիզբը՝  հինքշաբթի 3 մայիս, Իսրայէլ կը տիրանայ Գերմանական արտադրութեամբ իր չորրորդ սուզանաւը(կոկորդիլոս որակուած), զոր մեծաշուք հանդիսութեամբ յանձնուեցաւ ծովազօրքին, պաշտպանութեան նախարար  Եհուտ  Պարաքի  ներկայութեամբ:

SOUS MARIN ISRAELIEN - photo AFP SVEN NACKSTRAND

                                              Գերմանական  արտադրութեամբ  Իսրայէլեան  սուզանաւ – Պատկեր ԱՖՓ                                                                                                       Un  sousmarin  Israélien  de  fabrication  Allemagne,  Photo  AFP    

Իսրայէլ արդէն իսկ երեք նմանատիպ սուզանաւեր ունեցած է՝ Տոլֆին դասակարգի, որոնք կարող են օժտուիլ հիւլէական մեծ կարողութեամբ, աւելի ճշգռիտ կերպով ասած, կորիզային ռազմագլուխով հրթիռներ արձակելու կարելիութիւնը ունեցող:

Թէպէտ այնքան ալ կարեւոր չեն ռազմագիտական բնութագրումները նշեալ սուզանաւերու, կարեւոր է նկատի ունենալ այն, որ Իսրայէլ մինչեւ 10 հատ ունենալու համաձայնութիւններ արդէն կնգած է, եւ այս չորրորդի շարունակութիւնը՝ այսինքն հինգերորդ եւ վեցերորդ սուզանաւերը  պիտի  իւրացուին  մինչեւ  2017 թուականը:

Իսրայէլեան լրատուամիջոցներու համաձայն անոնք կրնան օգտագործելPopeyeանուանուած հրթիռներ (դարձեալ հիւլէական գլուխով) եւ որոնց պատրաստութիւնը տեղի կ՛ունենայ նոյնինքն Իսրայէլի մէջ Րաֆայէլ կոչուող ընկերութեան կողմէ:

Նմանօրինակ աղբիւրներու հաղորդման հիմամբ, Իսրայէլ խնդրոյ առարկայ այս չորրորդ սուզանաւը քննած է 530 միլիոն տոլարի, որու արժողութեան քարորդը պիտի շնորհուին / subventionner Գերմանական իշխանութեան կողմէ:

135  միլիոն  եւրօ:

Նոյն Գերմանական իշխանութիւնը, որ միւս ձեռքով կ՛ընդդիմանար շարունակել Յունաստանին միլիոններու կարօտ նպաստ  փոխանցել:

SOUS-MARIN ISRAELIEN

Մերձաւոր եւ Միջին Արեւելքի մէջ այս տարողութեամբ սպառազինութիւնը իր խորքով վտանգաւոր եւ մտահոգիչ կացութեան  բորբոգում  մըն  է:

Բոլորիս յայտնի է տարիներէ ի վեր գոյութիւն ունեցող լարուած իրավիճակը Իրանի հիւլէական ծրագիրներու առընչութեամբ, որոնց հանդէպ միշդ սպառնալից դիրքորոշում ունի Իսրայէլ մտահագութիւն յայտնելով, որ իր գոյութիւնը ոչնչացման ենթարկելու Իրանեան յայտարարութիւնները կրնան ի գործ դրուիլ, բայց նկատի ալ պէտք է ունենալ այն, որ հակառակ Իրանի, Իսրայէլ Միջուկային զէնքի Չտարածման Պայմանագրի / Traité de non-prolifération des armes nucléaires (TNP) մաս չի կազմեր, առաւել, ան ճանչցուած է իբրեւ «չյայտարարուած միջուկային  պետութիւն»:

Ո՞վ կը յանդգնի քննադատել Իսրայէլի հիւլէական մակարդակի սպառազինումը:

Հրեական հայրենիքի շնորհումէն ի վեր, 1948-ին, ամէն տեսակի ընդդիմութիւն ցուցաբերող դիրքորոշում անմիջապէս կը որակուի որպէս հակասեմականութիւն antisémitisme, հետեւաբար վախազդեցութեան եւ ազդարարութեան խաղերով գերակշռութիւնը պետական քաղաքականութեան հիմնաքարը եղած է:

Գերմանական «շնորհումներու» / subventions ետին նոյն վախի հոգեվիճակն  է  թաղուած:

Հիւլէական Ոյժի Միջազգային Գործակալութեան / Agence internationale de l’énergie atomique (AIEA) անցեալ տարուայ սեպտեմբերին կայացած 55-րդ ընդհանուր խորհուրդի ընթացքին, արաբական երկիրները միանգամ ընդ միշդ իրենց քննադատութիւնները բարձրացուցին Իսրայէլի մղած կորիզային քաղաքականութեան դէմ:

151 երկիրներու մասնակցութեամբ տեղի ունեցող այս խորհուրդի աւարտին ընդունուած որոշմամբ 113 անդամ երկիրներ թեր կը քուեարկեն եւ 8 ձեռնպահ, որոնց կարգին Իսրայելացւոց կնքահայրը՝  ԱՄՆ-ը:

Որոշումը / résolution կը վերաբերեր Հիւլէական Ոյժի Միջազգային Գործակալութեան ապահովութեան վերաբերեալ համաձայնութեանց կիրարկումները, ինչ կը վերաբերի Միջին Արեւելքին, պահանջելով տարածաշրջանի պետութիւններէն վաւերացնելու Հիւլէական զէնքի չտարածման պայմանագիրը (TNP), զոր Իսրայէլ մերժած է ընդունելու, ինչպէս նշեցի վերեւը:

Իրողութիւնը անդրժելի փաստն է այն բանին, որ Մերձաւոր եւ Միջին Արեւելեան տարածաշրջանը դատապարտուած է խաղաղութեան չնպաստող կարգավիճակի, որով երաշխաւորուած վարչակարգեր թէ՛քաղաքական եւ թէ՛ պատերազմական գործակատարներն են այն կայսերական ծրագրաց,  զորս  եռացած  ժամանակաշրջանն  է  թեւակոխած:

Այդ  դերի  լաւագոյն  փայլակներն  են  Թուրքիա  եւ  Իսրայէլ:

Ս Ա Ս Ն Ա Լ Ո Ւ Ր

INFOSASOUN

May / Մայիս  25,  2012


Comments are closed.